Behbudun meyitini Qasım bəy Zakirin qızı oğurlatmışdı

123 Baxış

Qasim_bey_ZakirSenet.az ədəbiyyat və sənət dərgisində şənbə günləri “Memuar notlar” layihəsi

 

Layihənin birinci yazısı

 Layihənin ikinci yazısı

 Layihənin üçüncü yazısı

Layihənin dördüncü yazısı

Layihənin beşinci yazısı

 

Qasım bəy xasiyyətcə həlim, mürvətli və rəhmli bir şəxs imiş. İnsafdan, vicdandan kənar sözlər və işlər şairin qəzəbinə və hiddətinə səbəb olarmış. Ədaləti ilə başqa bəylərdən seçilər, əm­ək­çi kəndlilərə xüsusi hörmət edərmiş. Belə nəql ed­irlər ki, bir gün bədxasiyyət bəylərdən biri kəh­ri­zi bağlayır və kəndlilərə su buraxmır. Kəndlilər şai­rin yanına gəlib şikayətlənirlər ki, bəyin adam­la­rı kəhrizin başında durub, suyu bağlayıblar: bizə kömək edin, yoxsa əkinimiz məhv olub ge­dir. Zakir onlara söz verir ki, qorxmayın, hücum çəkib bəyin adamlarını qovun. Kəndlilər də şair de­yən kimi edirlər. Bəy adamları ilə kəndlilər ara­sında savaş, dava düşür. Həmin toqquşmada əm­ək­çi kəndlilər istəklərinə çatırlar. Rəvayətə görə, bu əhvalat şairi ruhlandırır və o, fəqir və zəiflərin birlik əzmini ifadə edən “Tısbağa, qarğa, kəsəyən, ahu” təmsilini yazır.

 

***

 

Zakirin başına gələn müsibətlər, ona məx­sus Xındırıstan kəndinin dağıdılması, təqib və təh­didlər, özünün Şuşadan Bakıya sürgün edil­mə­si, oğlu və qardaşı oğlunun Sibirə göndəril­mə­si, o biri qardaşı oğlu, çar çinovliklərinin qə­ni­mi Behbudun tutulub vəhşicəsinə öldürülməsi, ai­lə­sinin müsibətlərlə üzləşməsi şairin yenilməz vüqarını sarsıda bilmir. Əksinə, onda mübarizəni alovlandırmaq, şiddətləndirmək niyyətini daha da qüvvətləndirir:

 

Rahi-müsibətdə keçmişəm candan,

Müxənnəsdir qorxan bir qaşıq qandan,

Ehtiyatım yoxdur paşadan, xandan,

Analar doğubdur şiri-nər məni!

 

***

Zakirin qızı Nənəş xanım da atası kimi qoçaq, dilli-dilavər imiş. O, Şuşa həbsxanasında öldürülmüş əmisi oğlu, cəngavər Behbudun qala divarı yanında basdırılmış meyitini qohumlarının köməyi ilə gizlicə oğurlatmış və hara isə apartdırmışdır. Bu əhvalat yerli çar hakimlərini xüsusi qorxuya salmış, onları yuxarılara raport yazdırmağa məcbur etmişdir.

 

 

 

KÖŞƏ YAZARLARI
TOP 10